Trở về danh mục thuật ngữ

Thuật ngữ xử lý nước

Máy ép lọc để tách nước bùn trong xử lý nước thải

Hiểu chu kỳ tách nước bằng máy ép lọc, điều hòa bùn và các giá trị đo về công suất, chất lượng dịch lọc cùng tính chất bánh lọc cần cho lựa chọn thiết bị.

Tìm hiểu máy ép lọc để tách nước bùn

Máy ép lọc tách nước khỏi bùn nước thải bằng lọc áp lực, tạo bánh lọc và dịch lọc lỏng. Với dòng cấp phù hợp, thiết bị có thể đạt hàm lượng chất rắn hữu ích trong bánh lọc, nhưng hiệu quả phụ thuộc tính chất bùn, điều hòa bùn và cấu hình máy. Chất lượng dịch lọc vẫn cần được đánh giá trước khi hồi lưu, xử lý tiếp hoặc xả thải.

Nguyên lý vận hành: máy ép lọc dạng tấm

Máy ép lọc thường gồm một dãy tấm lõm đặt đứng, được xếp thẳng hàng và ép sát bằng cơ cấu thủy lực. Cấu hình này tạo các buồng lọc kín nước. Vải lọc có mắt mịn hoặc dệt chặt được lắp chắc trên bề mặt có rãnh của các tấm.

Bùn được cấp có áp lực vào các buồng, thường qua đường cấp trung tâm. Phân phối phụ thuộc hệ thống cấp và đặc tính bùn; không tự động đồng đều. Chất rắn tích tụ trên vải để tạo bánh lọc ngày càng dày, trong khi dịch lọc xuyên qua vải vào các rãnh thu. Thiết kế tấm màng có thể bổ sung giai đoạn ép bánh riêng.

Chu kỳ lọc

Máy ép lọc vận hành theo mẻ gián đoạn, gồm các giai đoạn riêng:

  1. Đóng máy: Cơ cấu đóng dịch chuyển đầu ép để kẹp các tấm. Xác nhận lực đóng cần thiết và các liên động trước khi cấp bùn; máy phải luôn nằm trong giới hạn áp suất định mức.
  2. Nạp bùn: Bùn được bơm vào các buồng lọc rỗng. Giai đoạn này tương đối ngắn. Với bùn dễ lọc, nạp nhanh rất quan trọng để tránh hình thành bánh quá sớm trong những buồng đầu trước khi tất cả buồng được nạp đầy đủ.
  3. Lọc: Cấp bùn hình thành và nén chặt bánh khi áp suất tăng và lưu lượng dịch lọc giảm. Dừng theo các tiêu chí kết thúc đã xác nhận, như lưu lượng dịch lọc thấp, thời gian đã qua và trạng thái bánh. Thổi đường cấp trung tâm hoặc thổi khí là bước tùy chọn và phải theo quy trình của cấu hình thiết bị.
  4. Mở máy: Dừng cấp, cô lập các nguồn và xác nhận áp suất tích trữ đã được giải phóng an toàn trước khi mở. Đầu ép lùi và các tấm tách ra để tháo bánh. Việc tách bánh có thể cần hỗ trợ hoặc tự động hóa phù hợp; phải bảo vệ các bộ phận chuyển động và khu vực xả bánh.
  5. Rửa: Vệ sinh vải theo tình trạng bít tắc, tháo bánh và quy trình vận hành. Tần suất rửa, áp suất nước, bố trí vòi và hóa chất làm sạch phải phù hợp với vải cùng thiết bị; không có khoảng số chu kỳ hay áp suất tia nước an toàn chung cho mọi máy.

Hiệu quả và công suất

Máy ép lọc bền và linh hoạt, có thể xử lý nhiều loại bùn.

Công suất xử lý

Xác định công suất bằng khối lượng chất rắn khô xử lý mỗi chu kỳ và mỗi khoảng vận hành khả dụng, đồng thời nêu thể tích buồng cùng diện tích lọc. Số lượng và kích thước tấm quyết định hình học thiết bị, còn thử nghiệm với bùn đại diện xác định tải bánh, hàm lượng chất rắn đạt được và thời gian chu kỳ.

Tính cả nạp bùn, lọc, các bước ép hoặc thổi nếu có, giảm áp, tháo bánh và rửa trong thời gian chu kỳ dự phòng. Giờ vận hành, bảo trì và bố trí dự phòng ảnh hưởng công suất ngày; chỉ ước tính thời gian lọc là chưa đủ.

Các yếu tố ảnh hưởng thời gian lọc

Một số thông số chính quyết định thời gian của giai đoạn lọc:

  • Chiều dày bánh: Bánh dày hơn thường đòi hỏi thời gian lọc lâu hơn.
  • Nồng độ bùn: Khi khả năng lọc tốt, nồng độ chất rắn ban đầu cao hơn có thể giúp bánh hình thành nhanh hơn và có khả năng rút ngắn thời gian lọc.
  • Trở lực riêng: Đặc tính này của bùn biểu thị trở lực đối với lọc. Trở lực riêng thấp hơn giúp tách nước nhanh hơn.
  • Hệ số nén: Hệ số này mô tả cách trở lực bánh bùn thay đổi khi áp suất tăng.

Khả năng lọc của bùn

Máy ép lọc có thể phù hợp với bùn khó tách nước, nhưng điều hòa bùn và nồng độ cấp phải được thử nghiệm. Làm đặc trước có thể giảm thể tích cần xử lý; độ nhớt quá cao hoặc bông không phù hợp có thể cản trở nạp bùn và thoát nước. Không được giả định máy sẽ bù được việc điều hòa không tốt.

Tính phù hợp của bùn

Đánh giá bằng mẫu bùn đại diện, thay vì chỉ dựa vào một nhóm bùn khái quát:

  • Bùn hữu cơ ưa nước: Vôi, muối sắt hoặc polyme phù hợp có thể hỗ trợ tách nước, nhưng cần chọn công thức qua thử nghiệm hàm lượng chất rắn của bánh, tách bánh, chất lượng dịch lọc và tải chất rắn bổ sung.
  • Bùn vô cơ ưa nước: Thành phần khoáng, kích thước hạt và tính nén quyết định nhu cầu điều hòa. Chỉ thêm vôi không phải giải pháp chung.
  • Bùn vô cơ kỵ nước: Một số bùn khoáng dễ lọc, nhưng riêng mật độ không chứng minh tính phù hợp; cần đánh giá hạt mịn, tính mài mòn và độ thấm của bánh.
  • Bùn dầu: Máy ép lọc có thể xử lý bùn chứa dầu nhẹ. Tuy nhiên, mỡ nặng hơn đôi khi cản trở vận hành, đòi hỏi tẩy dầu vải lọc thường xuyên hơn.

Gợi ý kỹ thuật của AquaChain

Dùng thử nghiệm tách nước với mẫu đại diện để chọn vải, nồng độ cấp, điều hòa và tiêu chí kết thúc. So sánh đồng thời lượng chất rắn khô xử lý, thao tác với bánh, tải hồi lưu dịch lọc, tiêu thụ hóa chất và yêu cầu vệ sinh. Làm đặc trước cùng điều hòa hóa học là lựa chọn thiết kế cần xác nhận, không tự động bảo đảm chu kỳ ngắn hơn hoặc bánh khô hơn.

Câu hỏi thường gặp

Q1: Vận hành máy ép lọc thường liên quan những khoảng áp suất nào?

A1: Dùng giới hạn áp suất và trình tự điều khiển được quy định cho máy, tấm, vải và hệ thống cấp thực tế. Phân biệt áp suất đóng thủy lực, áp suất cấp bùn và các áp suất ép màng hoặc rửa nếu có; chúng không thể thay thế cho nhau.

Q2: Cần rửa vải lọc bao lâu một lần?

A2: Xác định khoảng rửa theo bít tắc, tháo bánh, chất lượng dịch lọc và quy trình của nhà sản xuất. Đặc tính bùn và vải khác nhau, nên một số chu kỳ cố định không phù hợp cho mọi ứng dụng.

Q3: Lợi ích chính của máy ép lọc trong tách nước bùn là gì?

A3: Với dòng cấp phù hợp đã thử nghiệm, lọc áp lực có thể giảm thể tích bùn và tạo bánh phù hợp với tuyến xử lý dự kiến. Cân đối các lợi ích này với vận hành theo mẻ, điều hòa hóa học, vệ sinh, nhân công và nhu cầu xử lý dịch lọc.

Để tìm hiểu thêm về tách rắn–lỏng, xem bài viết về lọc.

Tài liệu tham khảo